Yazar Admin 31 gün önce

Haziranda Çıkan EOS Platformu Ethereum u Etkileyecek mi

Haziranda Çıkan EOS Platformu Ethereum u Etkileyecek mi

Son zamanlarda özellikle fiyat artışı konusunda EOS’un performansı dikkatleri üzerine çekti. Bilenlerin anlayabildiği bu durumun bir tesadüf olmadığı ifade ediliyor. Ve EOS çok daha fazlasını vadediyor diye uzmanlar dile getiriyorlar. Peki akıllı sözleşme alanında yüksek bir teknolojiye sahip EOS akıllı sözleşme’nin gazisi Ethereum’u yenebilir mi?

Her iki coinin networkü de geliştiricilere kendi merkeziyetsiz uygulamalarını geliştirebilecekleri bir platform sunuyor. Akıllı kontrat alanında olduğu söylendiğinde birbirine rakip gibi görünen bu iki coin için aslında durum biraz farklı. Evet her iki platformda da Decentrized Application (Merkeziyetsiz Uygulama) (dApps) geliştirilebiliyor. Fakat Ethereum ve EOS’un yapısı, pazarı ve destekledikleri alanlar oldukça farklı.

Aşağıda bu iki uygulamanın birbiri ile ortak ve farklı yönlerini açıklamaya çalıştık.

Ethereum vs EOS: Dapps Pazarında Rakipler

Ethereum 2015 yılında geliştirilmiş akıllı kontrat uygulamaları geliştirilebilen bir merkeziyetsiz platform.

Akıllı kontrat uygulamaları programlanabiliyor ve her hangi bir ekleme veri girişi olmaksızın otomatik olarak işliyor. Çünkü bu kontratlar blockchain içinde geliştiriliyor. Böylece her hangi bir dolandırıcılık yada üçüncü tarafın kendi menfaatine müdahelesine kapalı oluyor. Ethereum kullanarak iş sahipleri bir çok işlem yapabilirler. Bilgi kaydı yada güvenli bir şekilde bir işlemin yerine getirilmesi.

EOS Ethereum’a benzer bir modele sahip. Fakat Ethereum bu alandaki ilk uygulama olmanın avantajını yaşıyor. Henüz yayınlanmadı ve Haziran ayına yayınlanması planlandı. Bazı benzerliklere rağmen EOS, Ethereum ile tam olarak aynı değil. Teknik ve pratik yönden.

Aynı şekilde geliştiriciler kendi merkeziyetsiz uygulamalarını akıllı kontratlarını yapabilecekler fakat bazı yönlerden Ethereum’dan farklı olarak.

EOS yeni bir proje. Son teknolojik gelişmeleri dikkate alarak son teknoloji özellikleri sistemin içine inşa etme imkanına sahip oldular. Bunların başında gelen ise Ethereum’a göre saniyede işlem sayısı ve işlem hızı olarak Ethereum’un çok ötesinde bir teknolojiyhe sahip. Bunun dışında Ethereum’dan farklı olarak zincirler arası iletişime imkan veren esnek bir yapıya sahip bir platform olarak öne çıkıyor ki önümüzdeki dönemde interoperability ve inter-chain işlemler ve side-chain gibi konseptler birer gereklilik olarak öne çıkacak.

Bunları dikkate alınca Ethereum bu alanda ilk olmanın ve geniş bir kullanıcı kitlesine sahip olmasına rağmen neden gelecekte EOS gibi yüksek teknoloji platformlara karşı kaybedebilir daha net anlayabiliyoruz.

Ethereum vs EOS: Farklı pazarları hedefliyorlar
İlk olarak 2013 yılında önerildiğinde Vitalik Buterin tarafında Ethereum çok da dikkate alınmamıştı kripto para topluluğu tarafından. Fakat proje dosyası yayınlandıktan sonra bir çok topluluk üyesi merkeziyetsiz uygulama ve akıllı kontrat platformunu ne kadar değerli bir fikir olduğunu anlamıştı.

Sonraki bir kaç yıl, Ethereum çeşitli topluluk fonlaması ve özel yatırımlarla desteklendi. Şu anda bir çok kişi Ethereum’un gelecekte de özellikle finans endüstrisinde olmak üzere akıllı kontrat alanında lider olacağını düşünüyor.

EOS henüz yayına alınmamasına rağmen hakkında inanılmaz bir hype var. Bunların temel nedenlerinden biri Proof of Stake ile işlem onayı yapıyor oluşu. Bu nedenle bir çok insan Ethereum’a göre daha az merkeziyetli olacağını düşünüyor.

Bu EOS’u gelecekte Dapps’ların önemli bir adayı yapıyor. Özellikle çok fazla bir kaynağa ihtiayacı olan ve Ethereum’un mevcut işlemleri pahalı gelen uygulamalar için. Çünkü sıkı durun EOS’da her hangi bir işlem ücreti yok.

Ethereum vs EOS: Teknik farklar
Ethereum henüz çağ dışı kalmış değil halen iş görüyor. Bazıları ise EOS’u Ethereum’un yeni motor takılmış yada rektifiye edilmiş hali olarak tanımlıyor. Bunun nedeni EOS’un son teknolojiyle Ethereum’un kıvrandığı ölçeklenme, kullanım, fonksiyonellik gibi problemleri çözmüş olarak hayata geçmiş olacak olması.

Konsensus Protokolü
Ethereum networkü şu anda Proof of Work (PoW) onaylama mekanizmasını kullanıyor ve saniyede 15 işlem gerçekleştirebiliyor. Bu metod aynı zamanda Ethereum’un networkdeki kırık uygulamaların düzeltilmesini de engelliyor. Bu nedenle sürekli bir düzeltme için fork yapmak mecburiyetinde bırakıyor.

EOS ise Delegated Proof of Stake (DPoS) onay protokolüyle işlemleri onaylıyor. Bu da Ethereum’un daraldığı noktalarda hiç bir sıkıntı yaşamamasını sağlıyor. DPoS protokolünün bir iyi tarafı da networkde bir kırıklık tespit edildiğinde geliştiricilerin bunu düzeltmek için ağı dondurmalarına imkan sağlaması. Böylece hesaplarda hiç bir sıkıntı olmadan sorunlar kolayca çözülebiliyor.

PoW işlemlerin onaylanması için madencilere ihtiyaç duyuyor. Bununla birlikte temel PoS ise masternodlara ihtiyaç duyuyor. Masternodların işlevleri hakkında ilgili yazımızı inceleyebilirsiniz. Masternodlar sistemde hızlı işlemlerin onaylanması için gerekiyor. Bu işlemler karşılığında da token alıyorlar.

DPoS protokolünde ise coin sahipleri temsilci nodlar için oy kullanabiliyor ve seçilen nodlar işlem onaylarından ve konsensus sağlanmasından sorumlu oluyorlar. Bu temsilcilerde yine sistem tarafından ödüllendiriliyor.

EOS bu sistem ile demokratik ve güven veren bir şekilde konsessus sağlayabiliyor ve PoS ve PoW protokollerinin taşıdığı riskleri taşımıyor.

EOS ekibi DPoS’un saniyede 1000 işlem kapasitesine sahip olduğunu söylüyor. Önümüzdeki versiyonla birlikte bu rakamın onbinler hatta yüzbinlere çıkabileceği söyleniyor.

Hatırlatmak gerek burada. Ethereum da bu temel sorunu çözmek için çeşitli çalışmalar yapıyor. Yakın zamanda Ethereum geliştiricileri yaptıkları duyuruyla bir hard fork sonrası Casper ( Ethereum ağının daha ölçeklenebilir bir konsensus sistemine sahip olması için yapılacak olan üst versiyonu) sisteminin devreye alınacağını ilan etti. Casper ile Ethereum artık PoS ve PoW’nun hibrid bir onay mekanizmasını kullanıyor olacak.

Programlama Dilleri
Diğer önemli farklardan biri programlama dili. Bir çok geliştirici Ethereum’da çalışmayı sevmiyor. Çünkü Ethereum’un kendine ait bir dili var; Solidity.

EOS’da ise Web Assembly  (WASM) de her hangi bir dil kullanılabilir ki bir çok geliştirici C++’ı tercih edecektir. Çünkü geliştiricilerin çoğu C++ kullanmaya alışık ve bu da tercih nedenlerinin başında gelecektir EOS’un.

EOS’un proje dosyasında en çekici nokta ise yatay olarak ölçeklenmeye uygun olması. Bu Ethereum’dan farklı olarak EOS blockchain’inin akıllı kontratları yerine getirirken aynı zamanda işlemleri de onaylaması anlamına geliyor. Bu blockchain teknolojisinde öne çıkmak için çok önemli bir özellik olarak kabul ediliyor.

Tüm Bunların Sonucunda EOS’a Ethereum’un Muhtemel Katili Diyebilir miyiz?

Tüm bunlara rağmen ortada bir gerçek var ki. EOS henüz yayına alınmadı ve burada yazdıklarımız şu an işlevsel değil. Bazıları bu nedenle EOS ile ilgili duyumların hype olduğunu iddia ediyor.

Yine de burada yazılanlar ekip tarafından hayata geçirilebilirse büyük bir etki yapacağı muhakkak. EOS mainnet’i Haziran 2018’de yayına alınacak. İşte o zaman burada yazdıklarımızın ne derece doğru ne derece gerçek dışı olduğunu göreceğiz.

Ethereum bu alanda ilk olması nedeniyle zaten yüzlerce müşteriye milyonlarca kullanıcıya sahip. Tam bir yaygınlık sahibi bir platform. llk olmanın avantajını tam anlamıyla yaşıyor diyebiliriz. Eğer ihtiyaç olan geliştirmeler için tamamen yeni bir platforma geçmek gerekirse bu alışkanlığı kaybedebilirler. Daha yüksek teknolojili orjinali varken Ethereum’un yeni platformuna geçmeyi düşünmeyebilir bazıları.

Belki tam olarak yoketmek değil ama EOS burada yazılan özellikleri hayata geçirirse Ethereum’a ecel terleri döktüreceği kesin. EOS’un reddit topluluğu oldukça hareketli ve heyecanlı. Eğer daha fazla öğrenmek istiyorsanız bir bakmakta fayda var. Eğer EOS ‘a inanıyorsanız bir miktar almayı düşünebilirsiniz.



Yorum yaz